Rzym — Archibazylika św. Jana na Lateranie

Dlaczego warto tu przyjechać

Wielu pielgrzymów jest zaskoczonych, gdy dowiaduje się, że katedrą papieża nie jest Bazylika św. Piotra, lecz Bazylika św. Jana na Lateranie. To ona nosi tytuł „Matki i Głowy wszystkich kościołów Miasta i Świata” — najstarsza i najważniejsza w hierarchii świątyń katolickich. Tu znajduje się katedra (tron) biskupa Rzymu, a papież obejmuje ją uroczyście na początku pontyfikatu.

Po drugiej stronie placu stoją Święte Schody — według tradycji schody z pretorium Piłata, po których szedł Jezus — na które pielgrzymi wchodzą na kolanach.

Historia

Na początku IV wieku na Lateranie stały koszary gwardii cesarza Maksencjusza. Po zwycięstwie nad nim cesarz Konstantyn przekazał teren papieżowi; w latach 314–318 powstała tu pierwsza wielka bazylika chrześcijańska w Rzymie. 9 listopada 324 roku papież Sylwester I poświęcił ją Chrystusowi Zbawicielowi — ta data jest do dziś świętem w kalendarzu całego Kościoła. W XII wieku dodano wezwania św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty.

Przez prawie tysiąc lat pałac laterański był rezydencją papieży. W 1300 roku papież Bonifacy VIII ogłosił tu pierwszy Rok Święty. W czasie pobytu papieży w Awinionie bazylikę niszczyły pożary; po powrocie do Rzymu papieże zamieszkali na Watykanie, ale Lateran pozostał katedrą. Obecny wygląd wnętrza nadał w XVII wieku Francesco Borromini, a monumentalną fasadę zbudowano w XVIII wieku. W pałacu laterańskim w 1929 roku podpisano traktaty laterańskie tworzące Państwo Watykańskie.

Co warto zobaczyć

• Fasada z kolosalnymi figurami Chrystusa, Jana Chrzciciela, Jana Ewangelisty i doktorów Kościoła.
• Nawa główna z dwunastoma ogromnymi figurami apostołów w niszach Borrominiego.
• Ołtarz papieski z gotyckim cyborium, w którym według tradycji przechowywane są relikwie głów św. Piotra i Pawła.
• Katedra papieska w absydzie.
• Baptysterium laterańskie — jedno z najstarszych w chrześcijaństwie.
• Krużganek z XIII wieku z kolumienkami zdobionymi mozaikami Cosmatich.

Święte Schody i Sancta Sanctorum

Po drugiej stronie placu znajduje się budynek Scala Santa z 28 marmurowymi stopniami. Tradycja głosi, że przywiozła je z Jerozolimy św. Helena. Na schody wchodzi się wyłącznie na kolanach, z modlitwą; obok są schody boczne dla pozostałych. Na górze znajduje się Sancta Sanctorum — dawna prywatna kaplica papieży z ikoną Chrystusa „nie ręką ludzką uczynioną”. Tradycja o pochodzeniu schodów jest pobożnym przekazem — historycy nie mogą jej potwierdzić — ale sama modlitwa na nich ma wielowiekową historię.

Informacje dla pielgrzymów

Wstęp do bazyliki jest bezpłatny; za krużganek i niektóre części może obowiązywać opłata. Obowiązuje skromny ubiór. Msze Święte odprawiane są codziennie. Godziny otwarcia sprawdzaj na stronie basilicasangiovanni.va.

Jak dojechać

Stacja metra San Giovanni (linia A i C) jest kilka minut od bazyliki. Z Koloseum idzie się ok. 15–20 minut ulicą Via di San Giovanni in Laterano.

Ile czasu zarezerwować

Bazylika — około godziny; ze Świętymi Schodami i baptysterium — 1,5–2 godziny.

W okolicy

• Bazylika Santa Croce in Gerusalemme — z relikwiami Męki Pańskiej.
• Santa Maria Maggiore — zob. Santa Maria Maggiore.
• Koloseum i Forum Romanum.

Ciekawostki

• Bazylika Laterańska jest starsza od Bazyliki św. Piotra w jej obecnym kształcie o ponad tysiąc lat.
• Brązowe drzwi główne pochodzą ze starożytnej Kurii Rzymskiej na Forum.
• Pierwszy Rok Święty w historii ogłoszono właśnie tutaj w 1300 roku.

Mapa

Otwórz w OpenStreetMap · Wyznacz trasę

Galeria

Przewodniki i trasy z tym miejscem

• Najważniejsze bazyliki Rzymu4 miejscaCztery bazyliki papieskie — św. Piotra, św. Jana na Lateranie, Matki Bożej Większej i św. Pawła za Murami — i to, co warto wiedzieć, by prz…
• Miejsca święte we Włoszech15 miejscRzym, Asyż, Padwa, Loreto, San Giovanni Rotondo, Monte Sant'Angelo, Pompeje, Cascia, Lanciano, Orvieto i Manoppello — przewodnik po najważn…
• Cztery bazyliki papieskie Rzymu2 dni · 4 miejscaDwa dni w Rzymie: Bazylika św. Piotra, Santa Maria Maggiore, Lateran ze Świętymi Schodami i św. Paweł za Murami.